ھێڤی مان (ئنتظار)

ھێڤی مان (ئنتظار)

گولێن باخچێ چاڤا رێ نه‌دا كو سیبه‌را باخچه‌ڤانێ دلووڤان ل سه‌ر سه‌رێ خوه‌ ببینن و ژ ده‌ستێن ب ره‌حمێن وی ئاڤا حه‌یاتێ ڤه‌خون و دلێن موشتاق چاڤ ل رێ یا وی نه ‌خوه ‌بگهێننێ و ئه‌ڤ حاله‌حالێ ھێڤی مان و ئنتظارێ یه‌؛ به‌لێ، هه‌می ھێڤیێ نه ‌دا كو بێ و شینكاتی و كه‌یفێ بكێ خه‌لات و ھه‌د‌یه‌‌ بكێ.
هه‌ما راستی هێڤیداری و ل ھێڤیێ مان چقا سپه‌حی و شیرینه، ئه‌گه‌ر سپه‌حیتاھی یا وێ بێ دیتن و ژ دل شیرینی یا وێ طام كرن.
حه‌قیقه‌تا ئنتزارێ
و ژ ئنتزارێ را گه‌له‌ك مه‌عنه‌ هاتنه‌ گووتن، لێبه‌لێ پێ هویر بینی و ته‌ئه‌ممولا د ڤێ كه‌لیمێ دا مرووڤ دكارێ ب حه‌قیقه‌تا وێ بحه‌سهێ. مه‌عنا وێ چاڤ ل رێكێ بونه ‌و ھێڤیێ مانه، ئه‌ڤ ل چاڤ رێكێ ب ته‌ناسوبا زه‌مینا خوه‌ قیمه‌ت و بهایێ په‌یدا دكێ و ئه‌سه‌ر و ل په‌ی هات ژێ را هه‌نه. ئنتزار تنێ نه‌حاله‌ته‌ك رحی و ناڤده‌یی یه‌ به‌لكێ ناڤده‌یێ وێ ده‌ر دكه‌ڤێ ژ ده‌رڤه‌ و دبێ سه‌به‌بێ حه‌ره‌كه‌ت و بزاڤێ و ژ به‌ر ڤێ یێكێ یه‌ كو د روایه‌تا دا ئنتظار عه‌مه‌ل و كریار، به‌لكی باشترین عه‌مه‌ل هاتیه‌ ناساندن. ئنتزار شكل د وێ مونته‌زر و جهه‌ته‌ك خاص و تایبه‌ت ددێ كار و خه‌باتا وی و ئه‌و جهه‌ت رێكه‌كه ‌كو دبێ سه‌به‌ب حه‌تا بگهێ ئه‌وێ یا ھێڤیا وێ.
ڤێ گووركێ ئنتزار د‌ گه‌ل روونشتن و ده‌ست دانینا سه‌رده‌ستا رێك ناكه‌ڤێ. ئنتزار پێ نیز نالیده‌ری و حه‌سره‌ت و ئاھ ‌كشاندنێ خلاس نابێ، به‌لكی د حه‌قیقه‌ت دا حه‌ره‌كه‌ت و بزاڤ و خه‌بات د ئنتزارێ دا ھه‌یه‌. ئه‌و كه‌سێ ھێڤیا مێهڤانه‌ك عه‌زیز بێ هه‌دار و ته‌باتا وی نایێ نه‌حه‌تا خوه‌ و دوور و به‌رێ خوه‌ ژ هاتنا وی را حازر بكێ و پێشی گرێن هاتنا وی ژ ناڤ ببێ.
خه‌به‌ردان ده‌رحه‌قێ ھێڤیێ مانا قه‌ومینه‌ك بێ ئه‌مساله‌ كو د سپه‌حیتاهی و كه‌مالێ دا خلاسه‌ك ژێ را نینه، ئنتزارا ئه‌وی زه‌مانی یه ‌كو د خوه‌شی و گه‌شی یا خوه ‌دا د هه‌می زه‌مانێن بووریی دا وه‌ك وێ چێنه‌بیه ‌و جهانی زه‌مانه‌كه ‌و وه‌ك سپه‌حیتاهی یا وێ نه‌دیتی یه؛ ئه‌ڤ هه‌ما ئه‌و تنتزار و هێڤیێ مانا حوكمه‌تا جهانی یا حه‌زره‌تێ مه‌هدی یه (س) كو د روایه‌تا دا ب ناڤێ تنتظارا فه‌ره‌جێ ژێ هاتیه‌ ئاخفتن و ئه‌و ژ باشترین عه‌مه‌ل و عباده‌تا و به‌لكی پشتیڤانێ قه‌بوولیا عه‌مه‌لان هاتیه‌ ئێژمارتن.
پێغه‌مبه‌رێ ئه‌كره‌م (ص) كه‌ره‌م كریه: باشترین عه‌مه‌لێ ئوممه‌تا من ئنتظارا فه‌ره‌جێ یه.
ئمام صادق (س) گووت یارانێن خوه: گه‌لو ئه‌ز هه‌وه‌ ئاگاھ نه‌كم ژ وێ یا كو خودێ ته‌عالا بێ‌ی وێ چ عه‌مه‌لی ژ به‌ندان قه‌بوول ناكێ؟ گووتن كه‌ره‌م كه: ئه‌وی گووت: شه‌هده‌ د‌انا ب وه‌حدانیه‌تا خودێ و پێغه‌مبه‌ری یا پێغه‌مبه‌رێ ئسلامێ (ص) و ئقرار كرنا ب هه‌می ئه‌وێ یا خودا ئه‌مر پێ كری و وه‌لایه‌تا مه‌ و به‌ری كرنا خوه ‌ژ دوژمنێن مه‌ و ته‌سلیم بوونا د به‌رابه‌رێ وان ئماما دا و ئه‌هلێ ته‌قوایێ بوون و خه‌بات خوه‌ پارێزی (ژ گونه‌هان) و ئنتزارا قائم (س).
ڤێ گووره‌كێ ئنتظارا فه‌ره‌جێ ئنتزاره‌ك تایبه‌ته ‌و هنه‌ك تایبه‌تریێن وێ هه‌نه‌ كو د جیه‌ك دی د‌ا په‌یدا نابن كو لازمه‌ بباشی بێن ناس كرن و زانین حه‌تا ره‌مز و رازا ئه‌وا هه‌می باشی و سه‌راتی یان كو ئه‌مێ ژ وێ را بێژن ئه‌شكه‌ره‌ ببێ.
تایبه‌تی یێن ئنتظارا فه‌ره‌جێ ژ ئمام مه‌هدی را (س)
مه‌ گووت كو ئنتظار كاره‌ك فتری یه‌ و ژ هه‌ر قه‌ومه‌كی را و د ھه‌ر دینه‌كی دا هه‌یه، لێبه‌لێ ئنتظارێن مه‌عموول كو د جه‌ره‌یانا ژیانا هه‌می كه‌س و حه‌تا د كوومه‌لا دا هه‌یی، چقاس مه‌زن بێ د موقایسا د‌ گه‌ل ئنتظارا مه‌هدی یێ مه‌وعوود دا (س) بچووك و بێ مقداره، چكو ھێڤیێ مانا ئه‌شكه‌ره‌ بوونا وی تایبه‌تی یێن مه‌خصووصێ بخوه‌ڤه ‌هه‌نه:
ھێڤیا مه‌هدی مالا (س) ھێڤی مانه‌كه‌ كو ژ ئه‌ولێ خلقه‌تێ ڤه‌ ده‌سپێ كریه، یانی زه‌مانێ پر كه‌ڤندا، ئه‌نبیاء و ئه‌ولیائا مزگینی یا ئه‌شكه‌ره‌ بوونا وی دانه‌ و د زه‌مانێن نێزیكتر دا ڤێجا ئمامێن مه‌ هه‌می یان خوه‌ست و ئارزویا وان ئه‌و بیه ‌كو خوه‌زكا د زه‌مانێ وی دا بوونا.
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كریه: ئه‌گه‌ر ئه‌ز بگهام زه‌مانێ وی منێ د عه‌مرێ خوه‌ هه‌میێ دا خزمه‌ت ژێ را بكرا.
مانا ھێڤیا مه‌هدی (س) ئنتزارا سه‌راست كه‌ر و دورست كه‌رێ جهانێ یه، ھێڤیداری یا حوكمه‌تا عه‌دلا جهانی یه‌ و ھێڤیداری یا پێك هاتنا هه‌می باشی و قه‌نجی یا یه. د ڤێ ھێڤیداری یا پێك هاتنا هه‌می باشی و قه‌نجی یا یه‌. د ڤێ ھێڤیداریێ دا چاڤێ به‌شه‌ر د رێكێ د‌ا یه‌‌ كو هه‌می وێ یا ل سه‌ر ئه‌ساسێ فطره‌تا پاكا خودایی، و د ئارزوویا دیتنا وی، دا بوویه‌ ببینێ، ئه‌وا كو چ جارا ب ته‌مامی نه‌دیتی. و مه‌هدی (س) ئه‌وه‌ یێ كو عه‌داله‌ت و مه‌عنه‌ویه‌ت و براده‌ری و به‌رابه‌ری و عومرا، و ئاڤه‌دانی یا عه‌ردێ و ئه‌منیه‌ت و صولح و ئاشتی و زه‌مانێ بشكڤینا عه‌قل و زانینا به‌شه‌ری ژ مرووڤا را هه‌‌یه‌ ‌دكێ، و تێھنێ و ژ ناڤ برنا رایێخا ئستعمار و كووله‌تی یا ئنسانا و و دوور كرنا هه‌می قسمێن زولمێ و خلاس بوونا مرووڤ ز هه‌می نه‌وعێن فه‌ساد و بێ ئه‌خلاقی یێ ده‌ستهاتا حوكمه‌تا وی یه.
به‌رهێڤێ بوونا مه‌هدی (س) ئه‌و به‌رھێڤی یه ‌كو تنێ پێ پێك هاتنا زمینان پێك تێ و ئه‌و هنگێ یه‌ كو هه‌می كه‌س ل په‌ی مونجی و دورستكه‌رێ ئاخر زه‌مان بێ. وێ ئه‌و بێ دا پێ ئاریكاریا هه‌ڤال و هووگرێن خوه‌ ل دژێ خرابی و پیساتی یا دا رابێ نه‌ كو تنێ پێ موعجزێ كار و بارێ جهانێ رێك بێخێ.
ھێڤیداریا مه‌هدی (س) د وا یێن ھێڤیا وی دا شه‌وقا ئاریكاری و هه‌ڤرێكیێ چێدكێ و هووییه‌ت و حه‌یاتێ ددێ ئنسان و ئه‌وی ژ پووچی و بێ هه‌ده‌فیێ خلاس دكێ.
ئه‌وا هاتی گووتن هنه‌ك ژ وا تایبه‌تی یێن وێ ئنتظارێ بین كو به‌رفره‌هیا وی قاسی هه‌می تاریخێ و كووكا وێ د جانێ هه‌می مرووڤا دا هه‌یه ‌و قه‌ت چ هێڤداری یێن دی ناگهێن ئه‌ڤێ ھێڤیداری یا پر مه‌زن. ڤێ گووره‌كێ د جیێ خوه‌ دا یه‌ كو ئه‌م هه‌می ئالی و ئه‌سه‌رێن پر زه‌حفی یێن هێڤی مانا مه‌هدی (س) ناس بكین و ده‌رحه‌ق وه‌زیفه ‌و به‌رپرسیارێن ھێڤیداران و كرھ ‌و ئوجره‌تا وان یا زه‌حفی بئاخڤین.
ئه‌بعادێن ئنتظارێ
مرووڤ ژ جهه‌تێن موخته‌لف ڤه‌ خوه‌ی ئه‌بعادێن جوور بجووره: ژ ئالیه‌كی ڤه‌ بوعدا نه‌زه‌ری و عه‌مه‌لی یا وی و ژ ئالیه‌كی ڤه‌ بوعدا فه‌ردی و كوومه‌لایه‌تی یا وی و ژ ئالیێ دیڤه‌ د كێله‌كا بوعدا جسمی خوه‌ی بوعدا رووحی و ره‌وانی یه. بێ شك د هه‌می ڤا ئه‌بعادا ئحتیاج هه‌یه‌ ژ چارچووبه‌ك كفش و مه‌علووم را، دا كو د وی قالبی د‌ا رێكا دورستا ژیانێ ژێ را ڤه‌بێ و رێك و مه‌سیرێن خه‌له‌ت و خوه‌هر ل به‌ر وی بێن گرتن و ئه‌و رێكا دورست هه‌ما رێكا ئنتظارێ یه.
ھێڤیداری یا مه‌وعوودێ جهانی د هه‌می بوعدێن ژیانێ دا ته‌ئسیرێ ل ھێڤیدار دكێ، د بوعدا فكری و نه‌زه‌ری دا كو خیمێ عه‌مه‌ل و مه‌عمله‌تا مرووڤه، باوه‌ریێن ئه‌ساسی یێن ژیانا مرووڤ د كه‌لها خوه‌ دا و د‌پارێزێ. ب به‌یانه‌ك دی: ھێڤیداری یا دورست ئه‌ڤێ دخازێ كو مرووڤێ ھێڤیدار خیمێ باوه‌ری و فكری یا خوه ‌قاییم و قه‌وی بكێ دا كو نه‌كه‌ڤێ د‌ ناڤ مه‌كته‌بێن خوه‌هر دا و ژ داڤا وان خلاس ببێ و ئان ژ به‌ر درێژ بوونا زه‌مانێ ڤه‌شارتنێ یا ئمامێ عه‌صر (س) نه‌كه‌ڤێ چالا یه‌ئس و بێ ھێڤی بوونێ د‌ا.
ئمام باقر (س) كه‌ره‌م كریه: وێ زه‌مانه‌ك سه‌ر خه‌لكێ دا بێ كو وێ ئمامێ وان غائب ببێ، ڤێجا خوه‌زكا وی یێ د وی زه‌مانی دا ل سه‌ر وه‌لایه‌تا مه‌ سابت بمینێ.
یانی د ده‌ورا غه‌یبه‌تێ دا كو دوژمن دخه‌بتن پێ ئه‌شكالێن موخته‌لف یێن شوبهان باوه‌ریێن دورستێن هه‌یین ژ ناڤ ببن ب به‌ره‌كه‌تا كه‌تنا د ناڤ چه‌په‌را ئنتظارێ دا حه‌د و سینورێن باوه‌ریا تێن پارازتن.
د بوعدا عه‌مه‌لی دا، ئنتزار جهه‌ت ددێ هه‌می عه‌مه‌ل و كریارێن مرووڤ؛ ھێڤیدار گه‌ره‌كه‌ د مه‌یدانا عه‌مه‌ل دا بخه‌بتێ حه‌تا كو زه‌مینه ‌و عه‌ردێن ئه‌شكه‌ره ‌بوونا ده‌وله‌تا حه‌ق چێكێ. ڤێ گووره‌كێ مرووڤێ ھێڤیا حه‌زره‌تێ مه‌هدی (س) ل ڤێ پشكێ دا ژی گه‌ره‌كه‌ ل دورست كرنا خوه ‌و سه‌راست كرنا جامعه ‌و كوومه‌لێ بخه‌بتێ. د بوعدا فه‌ردی دا ژی هه‌م دخه‌بتێ كو رح و ره‌وانێ خوه‌ پێ سه‌راتی یێن ئه‌خلاقی دورست بكێ و هه‌م ژی ژ نه‌زه‌ر جسمی و به‌ده‌نی ڤه‌ خوه ‌بهێز بێخێ دا كو بكێر بێ ژ بونا جه‌بهێ نوورێ را.
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م دكێ: ... كه‌سێ كو حه‌ز دكێ ژ یارانێن قائم (س) بێ، بلا ھێڤیێ بێ و د وی حالی دا ژی ب ته‌قوا بێ و ئه‌خلاقێن قه‌نج د خوه‌ دا چێكێ و پێ وی خوه ‌بخه‌ملێنێ.
تایبه‌تی یا ھێڤیداریێ ئه‌وه‌ كو مرووڤ ژ سینوورێ خوه ‌بخوه‌ بلندتر دكێ و پێشڤه‌تر دبێ و ئه‌وی د‌ گه‌ل ته‌ك ته‌كێ فه‌ردێن كوومه‌لێ گرێ ددێ. یانی ھێڤیداری نه‌تنێ ته‌ئسیرێ داتینێ سه‌ر ژیانا فه‌ردی یا ھێڤیدار به‌لكێ د گرێدانا فه‌رد و كوومێ دا ته‌ئسیره‌ك موسبه‌ت ژێ را چێدكێ. ژ وێ د‌ه‌رێ كو شه‌رطێ ئه‌شكه‌ره ‌بوونا ده‌وله‌تا حه‌ق حازری یا كوومكی یه، هه‌ر كه‌س قاس كارینا خوه ‌ژ دورست كرنا كومه‌لێ را دخه‌بتێ و ل به‌رابه‌رێ نه‌دورستی یێن ئجتماعی دا بێ ده‌نگ و بێ ته‌فاووت نامینێ، چكو مونته‌زرێ موصلحێ جهانی د فكر و عه‌مه‌لێ خوه‌ دا رێكا دورستی و راستی یێ ددێ به‌ر خوه.
وه‌لحاصل، ئنتظار جه‌ره‌یانه‌ك پیرووزه ‌كو دكه‌ڤێ هه‌می ره‌ یێن ژیانا فه‌ردی و ئجتماعی یا مرووڤێ مونته‌ظر و د هه‌می مه‌یدانێن ژیانێ دا ره‌نگێ ئلاهی ب ژیانا وی را ددێ و ج ره‌نگ ژ ره‌نگێ ئلاهی باشتره؟
قورئان كه‌ره‌م دكێ: ... صبغة‌ الله ‌و من احسن من الله ‌صبغة - ره‌نگێ ئلاهی (بخوه ‌ره ‌بدن) و ج ‌تشت ژ هه‌بونا ره‌نگێ ئلاهی سپه‌چی تره؟
پێ وێ یا هاتی گووتن كفش بی كو به‌رپرسیاری یا مرووڤێ ھێڤی یا ئمام مه‌هدی (س) نه‌ تشته‌كه‌ خێنجێ هه‌بوونا ره‌نگێ ئلاهی كو ب به‌ره‌كه‌تا ھێڤیداریێ د هه‌می ره ‌یێن ژیانا فه‌ردی و جه‌معی دا په‌یدا دبێ. پێ ڤێ نێرینێ ئێدی ئه‌و به‌رپرسیاری ل سه‌ر ملێ مه‌یێ ھێڤیدار گرانی ‌یێ چێناكێ، به‌لكی ژ جبهه‌تێن موخته‌لف ڤه ‌مه‌عنایێ ددێ و مه‌حه‌ببه‌تێ ته‌ عه‌سكه‌ره‌ك لایق ببینێ و ژ خێڤه‌تا ئیمانێ را گازی ته‌ بكێ و ئه‌و ل وێ د‌ه‌رێ ھێڤیا ته‌ بێ، تو دێ چ بكی؟ و تو دێ چه‌وا بی؟ گه‌لو گه‌ره‌كه‌ ژ ته‌ را هنه‌ك ته‌كلیفا كفش بكن كو وهابكه‌ و وها به، ئان ته ‌بخوه ‌رێكا ئنتظارێ ناس كریه‌ و تو دێ به‌ره‌و مه‌خسه‌د و هه‌ده‌فێ بكه‌ڤی رێ؟
به‌رپرسیاری یێن مونته‌زران
د روایه‌تێن ره‌هبه‌رێن دینی دا گه‌له‌ك وه‌زیفه‌ ژ مونته‌زرێن زوهوورێ را هاتنه‌ گووتنێ، كو ل ڤێده‌رێ ئه‌مێ موهمترینێ وان بینین:
ناس كرنا ئمام
پێڤه ‌چوونا رێكا ئنتظارێ بێ‌ی ناس كرنا ئمام چێنابێ خوه‌ راگری و ئستقامه‌تا د ڤێ دوولێ د‌ا گرێدایی یه‌ ب ناس كرنا دورستا ئمام مه‌هدی ڤه ‌(س). ڤێ گووره‌كێ خێنجی ناس كرنا ناڤ و نه‌سه‌با ئمام لازمه‌ كو ده‌رحه‌ق روتبه‌ مه‌قامێ وی دا ژی زانینه‌ك كافی بده‌سڤه‌ بێنێ.
ئه‌بوو نه‌صر، ژ خزمه‌تكارێن ئمام حه‌سه‌نێ عه‌سكه‌ری (س) پێشیا غه‌یبه‌تا ئمام مه‌هدی دا (س) دچێ بالێ، ئمام مه‌هدی (س) دپرسێ: گه‌لو تو من ناس دكی؟ جه‌واب ددێ: به‌لێ، تو سه‌روه‌رێ من و كورێ سه‌روه‌رێ منی. ئمام (س) دبێژێ: مه‌خسه‌دا من نه ‌ئه‌ڤ ناس كرن بی ئه‌بوو به‌صیر دبێژتێ: نخوه ‌تو كه‌ره‌مكه‌ بێژه.
ئمام وها دبێژێ: ئه‌ز ئاخرین جیگرێ پێغه‌مبه‌رێ خودا مه (ص) ب (به‌ره‌كه‌تا) من به‌لا ژ بنه‌مال و په‌یره‌وێن من دوور دكێ.
ئه‌گه‌ر مه‌عریفه‌تا ئمام ژ مونته‌زر را چێبی، ئه‌و وێ ژ نها ڤه‌ خوه‌ د‌ ناڤ به‌رووكێ ئمام دا حه‌ساب بكێ كو د چادرا ئمام دا و د كێله‌كا وی دا روونشتیه. ڤێجا ته‌ بێهنه‌كی ژی ژ خه‌باتێ، ژ بونا بهێز كرنا به‌رووكێ ئمامێ خوه‌ ناسه‌كنێ.
ئمام باقر (س) كه‌ره‌م كریه: «من مات و هو عارف لإمامه‌ لم یضره، تقدم هذا الأمر او تاخر، و من مات و هو عارف لإمامه‌ كان كمن هو مع القائم فی فسطاطه» - «كه‌سێ بمرێ د حاله‌كی دا كو ئمامێ خوه‌ ناس كر بێ، پێش كه‌تن ئان پاش كه‌تنا ڤی كاری (ئه‌شكه‌ره‌ بوونێ) زه‌ره‌رێ ژێ را چێناكێ و كه‌سێ كو بمرێ د حاله‌كی دا كو ئمامێ خوه‌ ناس كر بێ، وه‌ك وی یه ‌ئه‌وێ د چادرا ئمام دا د‌ گه‌ل وی»
گه‌ره‌كه ‌بێ گووتن كو ئه‌ڤ ناس كرن ئه‌وقاس موهمه‌ كو د كه‌لامێ ئمامێن پاك دا هاتیه‌ كو ژ ده‌ستڤه‌ ئانینا وێ را گه‌ره‌كه‌ ئاریكاریێ ژ خودێ بخازێ.
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كریه: ... د زه‌مانی غه‌یبه‌تا درێژا ئمام مه‌هدی دا (س) ئه‌هلێ باطل دكه‌ڤن شك و دودلی یێ. زوراره ‌كو ژ هووگرێن تایبه‌تێ ئمامه ‌پرسی: ئه‌گه‌ر ئه‌ز وی وه‌ختی ببینم ئه‌ز چ بكم؟ ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كر: ‌ئه‌ڤێ دعایێ بكه: «اللهم عرفنی نفسك فإنك إن لم تعرفنی نفسك لم اعرف نبیك اللهم عرفنی رسولک فإنک إن لم تعرفنی رسولک لم أعرف حجتک اللهم عرفنی حجتک فإنک إن لم تعرفنی حجتک ضللت عن دینی. 
ئه‌وا حه‌تا نها هاتی گووتن ناسیاری یا جی و مه‌قام و روتبا ئمام بی د عاله‌ما هه‌بوونێ دا. ئه‌و حوججه‌تا خودێ و جیگرێ بحه‌قێ پێغه‌مبه‌ر (ص) و ره‌هبه‌رێ خه‌لكێ هه‌می‌یێ یه ‌كو گوهدانا وی ل سه‌ر هه‌ر كه‌سی فه‌رزه‌ چكو گوهدانا وی هه‌ما گوهدانا خودا یه.
یێكی دی ژ بوعدێن مه‌عریفه‌تا ئمام، ناسكرن و زانینا سیره‌ و صفه‌تێن ئمامه، و ئه‌ڤاهه‌ ته‌ئسیره‌كه‌ عه‌مه‌لی یا پر د معمله‌ت و خلافێ ھێڤیدار دا چێدكێ و كفشه‌ كو چقاس ناسین و مه‌عریفه‌ت ڤێ ده‌رحه‌ڤێ دا كویرتر و پرتر بێ ئه‌وقاس ته‌ئسیرا د ژیانا وی دا ژی پرتر و زه‌حفتره.
نمونه ‌بوون و خوه‌ وه‌ك وی لێ كرن
ده‌ما ناس بوون د‌ گه‌ل ئمام چێبی هنگێ ئاخفتن دگهێ ڤێ ده‌رێ كو ده‌رحه‌ق په‌یره‌وی یا ژ وی و ئه‌ڤێ چه‌ندێ كو ئه‌وی ژ خوه ‌ره نمونه ‌و ئوسوه‌ بزانێ بێ ئاخفتن.
پێغه‌مبه‌رێ ئه‌كره‌م (ص) كه‌ره‌م كریه: خوه‌زكا وی كه‌سێ بگهێ زه‌مانێ قائمێ بنه‌مالا من د حاله‌كی دا كو پێشیا رابینا وی دا كه‌تبێ په‌ی وی و ئمامێن پێشیا وی و خوه‌ ژ دوژمنێن وا به‌ری كر بێ. ئه‌و دووست و هه‌ڤرێ یێ منن و بقه‌در ترین مرووڤێن ئوممه‌تا منن لبال من.
ئه‌و كه‌سێ د ته‌قوا و عباده‌ت و ژیانا ساده ‌و سه‌خاوه‌ت و صه‌بر و هه‌می فه‌زیله‌تێن ئه‌خلاقی یێن دی دا كه‌تبێ په‌ی ئمام و مواردێ خوه، چقا روتبه‌یه‌ك بلند وێ لبال وی ره‌هبه‌رێ ئلاهی هه‌بێ. ڤێجا ده‌ما بچێ بال وی وێ چقاس سه‌ر بلند و سه‌ر فراز بێ.
گه‌لو ما مرووڤ به‌رھێڤی یێ خێنجی ڤه‌یه‌ ژ وی یێ مونته‌زر را كو ل په‌ی سپه‌حی ترین موجوودێ عاله‌مێ یه‌ و خوه ‌پێ باشی یا خه‌ملاندی یه‌ و ژ پیساتی و رزیله‌تی یێن ئه‌خلاقی دوور كریه ‌و د رێكا ئنتزارێ دا هه‌ما هه‌ر های ژ فكر و عه‌مه‌لێ خوه‌ هه‌یه ‌و موراقبێ وێ یه؟ ئه‌گه‌ر خێنجی ڤێ بێ وێ كر‌یارێ خراب كێم كێم ناڤبرا وی و مه‌عشووقێ قه‌نجان زێده‌ بكێ. ئه‌ڤاهه‌ حه‌قیقه‌ته‌كه ‌كو ئمامێ مه‌وعوود بخوه ‌ژی ده‌رحه‌ق وێ دا هشیاری دایه.
ئمام مه‌هدی (س) كه‌ره‌م كریه: فما یحبسنا عنهم إلا ما یتصل بنا مما نكرهه ‌و لان ثره‌ منهم - قه‌ تشته‌كی ئه‌م ژ وا جدا نه‌كرنه‌ خێنجی ئه‌وا كارێن وان كو دگهێن مه؛ ئه‌و عه‌مه‌لێن كو ئه‌م ژێ حه‌ز ناكین و ئه‌م نه‌به‌رھێڤی یێ وێ نه ‌ژ وان.
خلاسه‌كا خوه‌ستا مونته‌زران ئه‌وه ‌كو د راگرتنا ده‌وله‌تا مه‌هدی (س) و حوكمه‌تا عه‌داله‌تی به‌هره‌ك هه‌بن و ئفتخارا ئاریكاری و هه‌ڤرێ بوونێ د‌ گه‌ل ئاخرین حوججه‌تێ حه‌ق بده‌سڤه‌ بێنێ، لێبه‌لێ قه‌ی گهانا ئه‌ڤێ سه‌عاده‌ت و به‌خته‌وه‌ری یا گرنگ خێنجی پێ دورست كرن و خه‌ملاندنا خوه ‌پێ ئه‌خلاقێن هێژایی چێدبێ؟
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كریه: من سره‌ إن یكون من آصحاب القائم فلینتظر و الیعمل بالورع و محاسن الأخلاق و هو منتظر - حه‌چی كه‌سێ حه‌ز بكێ كو ژ یارانێن حه‌زره‌تێ قائم بێ (س) گه‌ره‌كه‌ ھێڤیێ بێ و د حالێ ھێڤیداریێ دا پێ ته‌قوایێ و ئه‌خلاقێ قه‌نج عه‌مه‌ل بكێ.
و كفشه‌ كو د رێكا پێك هاتنا ئه‌ڤێ خوه‌ستێ دا چ نموونه‌ ژ په‌ی كه‌تنێ را سه‌را تر ژ وی ئمامێ سپه‌حیتاهی یا نینه.
بیر ئانینا ئمام
ئه‌وا كو دبێ ئاریكارێ ھێڤیداران ژ بونا ده‌ستڤه ‌ئانینا مه‌عریفه‌ت و په‌یره‌وی یا ژ ئمام، قه‌ت نه‌كرن و ده‌واما گرێدانێ یه‌ د‌ گه‌ل وی طه‌بیبێ جانا.
راستی، ئه‌گه‌ر ئمامێ دلووڤانی و محه‌ببه‌تێ ئله‌ھ ‌و ل هه‌ر جهێ های ژ په‌یره‌وێن خوه ‌هه‌یه ‌و قه‌ت ئه‌وا ژ بیر ناكێ، گه‌لو حه‌قه‌ كو موشتاقێن وی خوه‌ ب دنیایێ و كار و بارێ دنیایی ڤه ‌مژوول بكن و ژ وی عه‌زیزی غافل و بێ خه‌به‌ر بمینن؟ ئان گه‌لو رێ و ره‌سما دوستی و مه‌حه‌ببه‌تێ نه‌ئه‌وه ‌كو د هه‌می حالا دا ئه‌وی سه‌ر خوه‌ و یێن دی را بگرن و ده‌ما ل سه‌ر سجدا دعا روودنێن ژ وی ده‌سپێ بكن و ژ سه‌لامه‌تی و به‌رفره‌هی یا ئه‌شكه‌ره ‌بوونا وی را دعا بكن؟ ئه‌وی بخوه‌ كه‌ره‌م كریه: ژ زووكه‌تنا فه‌ره‌جا من را دعا بكن چكو ئه‌و فه‌ره‌ج و به‌رفره‌هی یا هه‌وه‌ یه.
ئله‌ھ ‌گه‌ره‌كه‌ بێژن: اللهم كن لولیك الحج‌ بن الحسن صلواتك علیه‌ و علی آبائه ‌فی هذه ‌الساع‌ و فی كل ساعه ‌ولیا و حافظا و قائدا و ناصرا و دلیلا و عینا حتی تسكنه‌ أرضك طوعا و تمتعه ‌فیها طویلا - ئه‌ی خودا! ژ وه‌لی یێ خوه، حوججه‌بن الحسن كو صه‌له‌واتێن ته‌ ل سه‌ر وی و بنه‌مالا وی بن، د ڤێ بێهنێ دا و د هه‌می بێهنا دا سه‌ر په‌ره‌ستی یێ بكه‌ و ببه‌ نووبه‌دار و ره‌هبه‌ر و یار و رێنموون و رێ نیشاده‌ر، حه‌تا كو تو ب خوه‌ست و ڤیان ئه‌وی د عه‌ردێ خوه‌ را ده‌ینێ و ب درێژی ده‌ستهه‌لاتا وی ل سه‌ر عه‌ردێ چێكی.
به‌رھێڤی یێ حه‌قیقی د وه‌ختێ، صه‌ده‌قه‌دانێ دا، ئه‌ول سه‌لامه‌تی یا وجوودا شه‌ریفا ئمامێ خوه‌ به‌رچاف بگرێ و ب هه‌ر بهانا هه‌یی ده‌ستێ ته‌وه‌سسولێ بال وی ڤه‌ ‌درێژ دكێ و ب شه‌وقا ئه‌شكه‌ره‌ بوونا وی یا موباره‌ك و دیتنا جه‌مالا وی یا بێ ئه‌مسال وها گازی بكێ: عزیز علی آن اری الخلق و لا تری - دژواره‌ژ مرا كو ئه‌ز هه‌می یان ببینم لی تو نه‌یێ دیتن.
سالكێ رێكا ئنتظارێ د جڤاتێن كو ب ناڤێ ئه‌وی مه‌حبووبێ دلا ته‌شكیل د بن شریكاتیێ دكێ دا كو ره‌ یێن مه‌حه‌ببه‌ت و حه‌ز كرنا ژ وی د دلێ خوه‌ دا قاییم تر بكێ و هات و چووا مزگه‌فتێن سه‌هلێ و جه‌مكه‌رانێ و سه‌ردابا موقه‌دده‌س كو مه‌نسووبێ وی یه‌ ‌پر دكێ.
و ژ سپه‌حی ترین جلوه ‌یێن بیر ئانینا ئمام مه‌هدی (س) د ژیانا به‌رهێڤی یان دا ئه‌وه‌ كو هه‌ر روژ د‌ گه‌ل وی سووزا خوه‌ نوو بكێ و قرارا وه‌فاداری یێ گرێ بدێ و مانا خوه‌ ل سه‌ر وێ سووزێ ئه‌شكه‌ره ‌بكێ.
د قسمه‌ته‌ك یا دعایا عه‌هد دا وها هاتیه: اللهم إنی اجدد فی صبیحه ‌یومی هذا و ام عشت من ایامی عهدا و عقدا و بیعه ‌له ‌فی عنقی لا آحول عنها و لا ازول ابدا. اللهم اجعلنی من انصاره ‌و اعوانه‌ و الذابین عنه ‌و السارعین إلیه‌ و المستشهدین بین یدیه‌_ ئه‌ی خودا ئه‌ز د صبه‌ها خوه ‌یا ئیرو دا و هه‌می ده‌ورانا ژیانا خوه‌ عه‌هد و سووز و به‌یعه‌تا كو ژ وی ل سطووێ من دا هه‌یی نوو و تازه ‌دكم، كو قه‌ت ئه‌ز ژ وێ سووز و به‌یعه‌تێ نه‌زڤرم و قاییم بمینم ل سه‌ر وێ. ئه‌ی خودا! تو من بكه‌ ژ یاران و ئاریكار و به‌ره‌قان و بله‌ز كه‌تێن بئالیێ وی ڤه ‌دچن دا خوه‌ستێن وی بجی بینن و گوهدارێن فه‌رمانێن وی و پارێزه‌رێن وی و ئه‌وێن ژ خوه‌ستا وی را پێشیێ ژ هه‌ڤ دسطینن و تو من بكه ‌ژ وا یێن ل به‌ر ده‌ستێ وی تێن شه‌هید كرن.
ئه‌گه‌ر كه‌سه‌ك بێ‌ی ڤه‌بر ئه‌ڤێ عه‌هدێ بخوونێ و ژ كویراتی یا جان گرێدایی بێ ب مه‌فهوومێ وێ ڤه ‌قه‌ت چ جارا سستی ژێ را چێنابێ و ژ بونا پێك ئانینا هه‌ده‌ف و ئماما بخێن ئمامێ خوه ‌و چێكرنا زه‌مینێن ئه‌شكه‌ره‌ بوونا وی قه‌ت ژ خه‌باتێ ناسه‌كنێ و براستی وێ ببێ لایقێ حازر بوونێ د مه‌یدانا ئاریكاری یا ئه‌وی زه‌خیرێ ئلاهی دا.
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كریه: كه‌سێ چل شه‌ڤا پێ ڤێ عه‌هدێ گازی خودایێ موته‌عال بكێ وێ ببێ ژ هووگرێن قائمی مه. و ئه‌گه‌ر پێشیا ئه‌شكه‌ره‌ بوونا وی دا بمرێ، وێ خودێ ئه‌وی ژ قه‌برا وی ده‌رینی و وی ئه‌نصارێ قائم (س) بكێ.
وه‌حده‌ت و هه‌ڤدلی
ئه‌گه‌ر ئه‌م ژ به‌رپرسیاری یا ته‌ك ته‌كێ قافلا به‌رھێڤیان ده‌رباز ببین، كووما ھێڤیداران ژی گه‌ره‌كه‌ پرووژه ‌و به‌رنامه‌یه‌ك هه‌بن كو د سه‌متا (به‌ره‌و) هه‌ده‌فێن ئمام و حوججه‌تێ ئلاهی دا بن. ب به‌یانه‌ك دی: گه‌ره‌كه‌ كووما به‌رھێڤی یان حه‌ره‌كه‌ت و بزاڤا خوه‌ رێك بێخن د گه‌ل رازی بوونا ره‌هبه‌رێ مه‌وعوود. ڤێ گووره‌كێ كووما ھێڤیداران دخازن حه‌تا ئاخر ل سه‌ر سووز و قرارا خوه‌ یا دایین ئمام، بسه‌كنن حه‌تا كو زه‌مینه‌ و عه‌ردێ موناسب ژ چێكرنا حوكمه‌تا مه‌هدی را سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن پێك بێن و چێبن.
ئمامێ عه‌صر (س) د به‌یانه‌ك یا خوه‌ دا ژ ڤێ كوومێ را وها مزگینی دایه: ئه‌گه‌ر په‌یره‌وێن مه‌، كو خودێ د رێكا گوهداری كرنا خوه‌ دا ئاریكارێ وا بن، د وه‌فا كرنا سووزا ژ وا هاتی گرتن دا یێك دل و ژ دل بن، موحه‌قه‌ق نعمه‌تا دیدارێ ژ وان را پاش ناكه‌ڤێ و به‌خته‌وه‌ری یا مولاقاتا مه‌ پێ ناسكرنا كامل و دورست یا مه‌ وێ له‌ز بكه‌ڤێ.
كو ئه‌و سووز و قرار هه‌ما ئه‌وه‌ یا د كتێبا خودێ و هنارتی یێن وی دا هاتی، كو ئه‌مێ موهمترینێ وان به‌یان بكین:
1‌ـ ده‌وام دانا په‌یره‌وی یا ژ ئمامان و دوستی یا د‌ گه‌ل دوستێن وا و خوه‌ به‌ری كرنا ژ دوژمنێن وان.
ئمام باقر (س) ژ پێغه‌مبه‌ر (ص) روایه‌ت كریه‌ كو كه‌ره‌م كر: خوه‌زكا وی كه‌سێ بگهێ قائمێ بنه‌مالا من د حاله‌كی دا كو پێشیا رابینا وی دا په‌یره‌وی ژێ كربێ. د‌ گه‌ل دووستێن وی دووستی و د‌ گه‌ل دوژمنێن وی دوژمنی كربێ. ئه‌و هه‌ڤالێن من و ئه‌هلێ دوستی یا من و ب قیمه‌ت ترین ئوممه‌تا منن لبال من د رووژا قیامه‌تێ د‌ا.
2ـ كووما ھێڤیداران د به‌رابه‌رێ بدعه‌تا و خوه‌هری چێكرنا د دین دا و هه‌رئ وها ب ره‌واج ئێخستنا كرێتیێ و نه‌باشی یان دناڤ كوومه‌لێ دا نه‌بێ خه‌مه‌ و د به‌رابه‌رێ ژ بیر كرن و ژناف چوونا سوننه‌تێن قه‌نج و ئه‌خلاقێ هێژایی دا حه‌ره‌كه‌تێ ژ خوه‌ نیشان ددێ.
ژ پێغه‌مبه‌رێ ئه‌كره‌م (ص) روایه‌ت بیه‌ كو: ئه‌لبه‌ت د دووماهیكا ڤێ ئوممه‌تێ دا وێ كوومه‌ك هه‌بێ كو خێرا وان وه‌ك وایه‌ ئه‌وێن د ئه‌ولێ ئسلامێ دا. ئه‌و ئه‌مرێ ب قه‌نجیێ و نه‌هیا ژ كرێتێ دكن و د‌ گه‌ل ئه‌هلێ فتنێ دكه‌ڤن شه‌ر.
3ـ كوومه‌لا مونته‌زر به‌رپرسیاره‌ كو ئاریكاری یا د‌ گه‌ل خه‌لكێ ل سه‌رێ به‌رناما ژیانا وان دابێ. و فه‌ردێن ڤێ كوومه‌لێ دوورێ ژ چاقطه‌نگی و ئه‌ساس زانینا خوه، ئله‌ھ ‌حالێ فه‌قیر و موحتاجێن كومه‌لێ دپرسن و ژ وا بێ خه‌به‌ر نابن.
كوومه‌ك ژ په‌یره‌وێن ئمام باقر (س) داخازا شیره‌تێ ژ وی كرن، ئه‌وی (س) كه‌ره‌م كر: ئه‌و كه‌سێ ناڤ هه‌وه‌ دا بهێزه‌ بلا ئاریكاریا زه‌عێفا بكێ و یێ بێ ئحتیاج بلا د‌ گه‌ل نیازمه‌ندا دلووڤان بێ و هه‌ر یێك ژ هه‌وه ‌بلا خێرخازێ یێ دی بێ.
ئه‌شكه‌ره‌یه كو دائرا ئه‌ڤێ ئاریكاریێ نایێ سینوور كرن د جهێ دوور و به‌رێ ژیانا وی د‌ا، به‌لكی خێر و قه‌نجی یا ھێڤیداران گه‌ره‌كه‌ بگهی جهێن دوورتر و باژارێن دی ‌ژی، چكو ل به‌ر تیرووژا رحێ ھێڤیداریێ قه‌ت جدایی و دو ئاوایی د‌ ناڤ وا دا ئحساس نابێ.
4ـ كه‌سێن كو دناڤ كوومه‌لا ھێڤیدارا دا نه‌، لازمه ‌كو ره‌نگ و بێهنا مه‌هده‌وی بدن كوومه‌لێ و ناڤ و بیرا ئمام د هه‌می مه‌یدانا بلند بكن و گووتن و مه‌عه‌مله‌تا ئمام د خوه ‌د‌ا بخوه‌یهێنن و د ڤێ رێكێ دا ب هه‌می وجوود‌ا خوه‌ بخه‌بتن كو بێ شك هنگێ وێ بكه‌ڤێ به‌ر لوتفا ئمامان.
عه‌بدول حه‌میدێ واسطی ژ یارانێن ئمام باقر (س) دبێژێ وی حه‌زره‌تی كو: مه‌ د رێكا به‌رفره‌هیێ دا (مه‌سه‌لا فه‌ره‌جا ئمام) هه‌می ژیانا خوه‌ وه‌قف كریه، ب ئاوایه‌ك وه‌ره‌نگ كو ژ هنه‌ك كه‌سێن ژمه‌ را موشكل هاتیه‌ پێش. ئمام د جه‌وابا وی دا كه‌ره‌م كر: ئه‌ی عه‌بدول حه‌مید! گه‌لو تو گومان دكی كو خودێ رێكا خلاسیێ (ژ موشكلاتا) ژ وی عه‌ڤدێ خوه‌ را نه‌دانیه‌ ئه‌وێ خوه‌ وه‌قفێ خودێ كری و خوه ‌ژ وی را ڤه‌قه‌تاندی؟ به‌لێ، صووند ب خودێ كو وێ خودێ رێكا خلاسیێ ژێره ‌ده‌ینێ، خودێ ره‌حمێ بكێ ل وی كه‌سێ كار و بارێ مه‌ (وه‌لایه‌تێ) ساخ بكێ.
گووتنا دووماهیكێ ئه‌و كو كوومه‌لا ھێڤیدار گه‌ره‌كه‌ بخه‌بتێ كو د هه‌می ئالیێن ژیانا كوومكی دا ژ هه‌می كووما را نموونه‌ و ئوسوه‌ بێ و ب هه‌می ئاوایێن ژ ده‌ستێ وی بێ زه‌مینێن لازم ژ ئه‌شكه‌ره ‌بوونا مه‌هدی یێ مه‌وعوود را چێكێ.
ئه‌سه‌رێن هێڤیداریێ (ئنتظارێ)
هنه‌كا گومان كریه‌ كو ھێڤیداریا موصلحێ جهانی خه‌لكێ كڕ و بێ ده‌نگ و بێ خه‌م دكێ و ئه‌و دمینن ھێڤیێ كو موصلحه‌ك جهانی رابێ و فه‌ساد و خرابیێ راكێ. و ئه‌و بخوه ‌ل به‌رابه‌رێ خرابی و پیساتی یا دا بزاڤه‌كی ژ خوه ‌نیشان نادێ و بێ خه‌م وێ ده‌ست ل سه‌ر ده‌ستا دده‌ینێ و جنایه‌ت و خرابی یان ته‌ماشه‌ بكن!
لێبه‌لێ ئه‌ڤ نێرین نێرینه‌ك سه‌ره‌سه‌ره ‌و دوورێ ژ فكر و هوور بینیێ یه. چكو خێنجی ژ وێ یا هاتی گووتن - د پشكا حه‌قیقه‌تا ئنتزارێ و تایبه‌تی یێن وێ دا، ئه‌شكه‌ره‌یه ‌كو روحیا مرووڤێ به‌رھێڤی بوونێ، ئه‌و ژی به‌رھێڤی بوونا ئمام مه‌هدی (س) و تایبه‌تی یێن وێ، نه‌ تنێ ئه‌و ھێڤی مان نابێ سه‌به‌بێ سه‌كنین و صاریێ، به‌لكی باشترین وه‌سیلا حه‌ره‌كه‌ت و پێشكه‌تنێ یه.
ھێڤیداری د ھێڤیدار دا ده‌نگ ده‌نگه‌ك موباره‌ك و پیرووز و بزاڤه‌ك هه‌ده‌فدار چێدكێ و چقاس كو ھێڤیدار نێزیكێ حه‌قیقه‌تا ھێڤیداریێ ببێ وێ له‌زیا بزاڤا وی ب ئالیێ هه‌ده‌ف و مه‌خسه‌دێ ڤه‌ پتر ببێ. ل به‌ر تیرووژا ھێڤیداریێ مرووڤ ژ خوه‌ خازیێ خلاس دبێ و خوه‌ بچه‌ك ژ كوومه‌لا ئسلامی حه‌ساب دكێ و دبینێ، نخوه ‌هنگێ دخه‌بتێ كو قاس كارینا خوه‌ كوومه‌لێ نێزیكێ راستی و دورستیێ بكێ و ده‌ما كوومه‌ل ژ مرووڤێن وه‌ك وا پێك بێ وێ كوومه‌ك پێك بێ كو به‌رێ وێ ل باشی و قه‌نجیا بێ و بزاڤا وێ یا گشتی وێ ب ئالیێ پێك ئانینا باشی یا ڤه‌بێ. و د جهه‌ك ب ڤی ئاوایی وێ ته‌ژی بێ ژ دورستی و ئاڤه‌دانی و هێڤی دانا گه‌ش د مه‌یدانا خه‌بات و ئاریكاریێ دا. وێ جه‌و دوور و به‌ر ڤه‌بن ژ وێ چه‌ندێ را كو باوه‌رێن دینی و فكرا كویرا مه‌هده‌وی پێش بكه‌ڤێ و د مرووڤا دا په‌یدا ببێ. و هه‌ر وها ھێڤیدار كو د فه‌سادا دوور و به‌رێ خوه‌ د‌ا نووقی نه‌بیه‌ به‌لكی هوویه‌تا خوه‌ یا دینی و سینوورێن باوه‌ری یا خوه‌ پارازتیه‌ وێ د به‌رابه‌رێ دژواری و زه‌حمه‌تی یێن ده‌ورانا هێڤێی بوونێ دا صه‌بردار بێ و ب ھێڤیا پێك هاتنا وه‌عدا حه‌تمی یا ئلاهی به‌لا ل سه‌ر خوه‌ قه‌بوول بكێ و حه‌تا ب بێهنه‌كی ژی سستی و بێ ھێڤیتی سه‌ردا نایێ.
راستی هوون كیژان مه‌كته‌ب و مه‌زهه‌بێ ناس دكن كو رێكه‌ك و رێكه‌ك وها رووناهی دابێ به‌ر په‌یره‌وێن خوه؟ مه‌سیر و رێكه‌ك كو ب هه‌ده‌فه‌ك ئلاهی پێڤه ‌د‌چن و د ئاخریكێ دا ژی خێر و كرهه‌ك گه‌له‌ك گرنگ و به‌ركه‌تی بده‌سڤه ‌تێنن.
خێر و كرها ھێڤیداران
خوه‌زكا وا كه‌سا ئه‌وێن به‌رھێڤی یێ قه‌نجی یان، چقاس خێرا وا كه‌سێن ھێڤیا مه‌هدی یێ مه‌وعوودێ جهانی مه‌زنه، و چقاس بلنده‌ روتبه‌ و مه‌قامێ ھێڤیدارێن حه‌قیقی یێن قائمێ ئالێ موحه‌ممه‌د‌ (ص) .
د جی دا یه‌ كو ئه‌م د ڤێ پشكێ دا به‌حسا سه‌راتی و روتبا بێ ئه‌مسالا ھێڤیداران بئاخڤین و هنه‌ك گووتنێن ره‌هبه‌رێن دینی بێخین پێش چه‌هڤا.
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كریه: خوه‌زكا په‌یره‌وێن قائمێ مه، ئه‌وێن كو د ده‌ورانا ڤه‌شارتی بوونا وی د‌ا ھێڤیا ئه‌شكه‌ره‌ بوونا وینه ‌و د وه‌ختێ ئه‌شكه‌ره‌ بوونێ دا ژی گوهدارن ژ وی را. ئه‌و دووستێن خودێنه‌ كو قه‌ت چ طرس و خه‌م ژ وان را نینه.
چ ئفتخاره‌ك ژ ڤێ مه‌زنتره‌ كو مدالا دووستی یا خودێ ل سه‌ر سنگێ وا یه؟ و چره‌ وێ كول و خه‌م سه‌ر وا د‌ا بێن حالحاله ‌هه‌م ژیان و هه‌م مرنا وان ب قیمه‌ت كه‌تیه.
ئمام سه‌جاد (س) كه‌ره‌م كریه: كه‌سێ كو د وه‌ختێ قائمێ مه‌ دا ل سه‌ر وه‌لایه‌تا مه‌ بمینێ وێ خودێ خێرا هه‌زار شه‌هیدا ژ شه‌هیدێن به‌در و ئوحودێ بدێ وان.
به‌لێ، ئه‌و كه‌سێن د ده‌ورانا خه‌فیێ دا بمینن سه‌ر وه‌لایه‌تا ئمامێ زه‌مانێ خوه‌ و سووز و قرارا د‌ گه‌ل وی گرانقه‌دری دایین راگرن، وه‌ك وا شه‌رڤانا نه ‌كو د كێله‌كا پێغه‌مبه‌ر دا (ص) د‌ گه‌ل دوژمنێن خودا شه‌ر كر‌بن و د وێ مه‌یدانێ دا د‌ ناڤ خوینێ دا مابن و شه‌هید بیبن.
ئه‌و ھێڤیدارێن جان فدا كو ھێڤیا وه‌له‌دێ ره‌سوولێ خودا نه (ص) هه‌ما ژ ڤێ گاڤێ ڤه ‌د كێله‌كا ئه‌میرێ جه‌بهێ حه‌ق دا نه ‌د چادرا وی دا.
ئمام صادق (س) كه‌ره‌م كریه: ئه‌گه‌ر كه‌سه‌ك ژ هه‌وه ‌بمرێ د حاله‌كی دا كو ھێڤیا كار (فه‌ره‌جا ئمام مه‌هدی (س)) بێ، وه‌ك وی یه‌ ئه‌وێ د چادرا قائم (س) دا د كێله‌كا وی دا بێ. پشتی هنگێ بێهنه‌كی سه‌كنی و كه‌ره‌م كر: نه، به‌لكی وه‌ك وی كه‌سی یه‌ كو د كێله‌كا ئه‌وی حه‌زره‌تی دا شه‌ر كری و شویر ڤه‌وه‌شاندی. پشتی هنگێ گووت: نه، صووند بخودێ، به‌لكی وه‌ك وی كه‌سی یه‌ كو د‌ گه‌ل ره‌سوولێ خودێ بێ و شه‌هید ببێ.
ئه‌ڤ كووم هه‌ما ئه‌و جه‌ماعه‌تن كو سالێن سال پێشیا نها د‌ا پێغه‌مبه‌رێ مه‌زنێ خودێ (ص) گووتی: ئه‌و برایێن منن و دووستی و مه‌حه‌ببه‌تا خوه‌ ژ وان را نیشان دایی.
ئمام باقر (س) كه‌ره‌م كریه: رووژه‌كی پێغه‌مبه‌ر (ص) د‌ ناڤ كوومه‌ك ژ صه‌حابێن خوه‌ د‌ا گووت: ئه‌ی خودا، برایێن من نیشا من بكه. و دو جارا ئه‌ڤاهه‌ گووت. صه‌حابان گووتنێ: قه‌ی ئه‌م نه‌ براده‌رێن ته‌نه، ئه‌ی ره‌سوولێ خودێ؟
ئه‌وی كه‌ره‌م كر: نه، هوون صه‌حابێن منن، براده‌رێن من ئه‌و قه‌ومن د ئاخر زه‌مان دا كو ئیمانێ ب من تینن، بێ‌ی وێ چه‌ندێ كو ئه‌ز دیتیم، خودایێ ته‌عالا ئه‌و ب ناڤێ وا و بابێ وان ب من دانه‌ ناس كرن... قاییم مانا وان ل سه‌ر دینێ وان دژوارتره ‌ژ ژێ كرنا ستریێن گویینی د شه‌ڤا طاری دا و هه‌ر وها ژ ده‌ست گرتنا ئاگر. ئه‌و مه‌شعه‌لێن هدایتێ نه‌ كو وێ خودێ ئه‌وا ژ فتنێن ره‌ش و طاری خلاس بكێ.
هه‌ر وها پێغه‌مبه‌ر (ص) كه‌ره‌م كریه: خوه‌زكا وایێن بگهێن قائمێ مه‌ ژ ئه‌هلێ به‌یتێ د حاله‌كی دا كو پێشیا رابینا وی كه‌تبن په‌ی وی و د‌ گه‌ل دووستێن وی دووستی و د‌ گه‌ل دوژمنێن وی دوژمنی كربن و حه‌ژ ئمامێن پێشیا وی دا ژی كربن. ئه‌و ھه‌ڤالێن من و یار و دووستێن من و مه‌حبوو بێن من و گرانقه‌درترینێ ئوممه‌تا منن لبال من.
ئه‌ڤێنهه‌ كو گهانه‌ ئه‌ڤێ مه‌رته‌بێ لبال پێغه‌مبه‌ر (ص) وێ پێ خطابا حه‌زره‌تێ حه‌ق ب شه‌ره‌ف بكه‌ڤن، ئه‌و ژی گازیه‌ك ته‌ژی مه‌حه‌ببه‌ت و دووستی كو خلاسه‌كا نێزیكی یا بال وی ڤه‌ ‌نیشان ددێ.
ئمام باقر (س) كه‌ره‌م كریه: وێ زه‌مانه‌ك سه‌ر خه‌لكێ دا بێ كو وێ ئمامێ وا بێ ڤه‌شارتنێ، ڤێجا خوه‌زكا وا كه‌سا كو د وی زه‌مانی دا ل سه‌ر ئه‌مرێ مه‌ بمینن. براستی كێمترین كرها وا ئه‌ڤه‌ كو وێ خودایێ عاله‌مێ به‌رێ خه‌به‌ردانێ بدێ وا و گازی بكێ كو: ئه‌ی عه‌ڤدێن من! هه‌وه‌ ب سررا من ئیمان ئانی و ئه‌و ته‌صدیق كر، ڤێجا مزگینی یا كرھ ‌و خێرا من ژ هه‌وه‌ ره، هه‌ما راستی هوون عه‌ڤدێن منن، ئه‌زێ عه‌مه‌لێ هه‌وه‌ قه‌بوول بكم و ژ خه‌له‌تی یێن هه‌وه‌ ده‌رباز ببم و ب (به‌ره‌كه‌تا) هه‌وه‌ ئه‌زێ بارانێ ل سه‌ر به‌ندێن خوه‌ ببارینم و به‌لا ژ وان بزڤرینم و ئه‌گه‌ر نه‌هوون بوونا موحه‌قه‌ق منێ عه‌زابێ خوه‌ رێكرا.
لێ ڤێجا چ تشت ھێڤیدارا رحه‌ت دكێ و ھێڤیداریا وا دگهێنێ ئاخر؟ چ تشت كه‌یفا وان خوه‌ش دكێ و دلێ وایێ بێ هه‌دار دسه‌كنێنێ؟ گه‌لو ئه‌ڤێن كو عه‌مره‌كی ته‌مام ھێڤیدار بوونه‌ و د ڤێ رێكێ دا گه‌له‌ك دژواری راگرتنه‌ دا كو بگهێن ئه‌وێ ده‌ستا پر شینكاتی یا مه‌وعوودێ مونته‌زه‌ر ب كێمترێ ژ جڤات گرتنا د‌ گه‌ل ئه‌وی مه‌حبووبی رازی دبن؟ ڤێجا چ تشت ژ ڤێ سپه‌حیتر و چ بێهن ژ ڤێ مه‌زنتره؟!
ئمام كازم (س) كه‌ره‌م كریه: خوه‌زكا په‌یره‌وێن مه‌ ئه‌وێن د زه‌مانێ خه‌فیا قائمێ مه‌ دا خوه‌ ب وه‌ریسێ دووستی یا مه‌ گرتین و قاییم ل سه‌ر دووستی یا مه ‌و به‌ری كرنا ژ دوژمنێ مه ‌مایین. ئه‌و ژ مه‌نه‌ و ئه‌م ژ وان، ئه‌و ب ره‌هبه‌ری یا مه‌ رازی بوونه‌ و ئه‌م ژی ب په‌یره‌وی كرنا وان رازی نه‌‌... شین، خوه‌زكا وان، صووند بخودێ ئه‌ڤێنهه‌ د قیامه‌تێ دا د‌ گه‌ل مه ‌و د روتبه ‌و ده‌ره‌جا مه‌ دا نه.

نظرات

ارسال نظر

* فیلدهای ستاره دار حتما بایستی مقدار داشته باشند.